مىروياند ، همچنان كه آب گياه را مىروياند و پرورش مىدهد ، شنيدن سخن ياوه ، بد زبانى ، پيوستگى به درگاه قدرتمند و شكار كردن . « 1 » ( 1 ) و همان حضرت فرموده‌اند : چهار چيز قلب را مىميراند ، گناه بر گناه و بسيارى مشورت با زنان يعنى بسيار گفتگو كردن با آنان ، ستيز و مجادله كردن با نادان - كه سخنى تو مىگويى و سخنى او مىگويد و هرگز به سوى خير بر نمىگردد - و همنشينى با مردگان . گفته شد : اى رسول خدا ! مردگان چه كسانى هستند ؟ فرمودند : هر توانگر خوش گذران . « 2 » ( 2 ) و فرموده‌اند : از نشانه‌هاى شقاوت ، خشكى چشم و سنگينى دل و آزمندى در طلب روزى و اصرارورزيدن بر گناه است . ( 3 ) امير المؤمنين على ( ع ) فرموده‌اند : اين دلها افسرده و ملول مىشود ، همچنان كه بدنها خسته مىشود و همانا دل‌ها را روى كردن و پشت كردنى است ، هر گاه روى آورد آن را به انجام كارهاى مستحب هم واداريد و هر گاه پشت كرد ، فقط به انجام كارهاى واجب واداريد و به همان اكتفاء كنيد . « 3 » ( 4 ) امام باقر فرموده است ، هيچ چيزى براى دل تباه‌كننده‌تر از خطا و گناه نيست ، دل با خطا مىآميزد و سرانجام گناه بر آن چيره مىشود و پايين آن را بالا و بالاى آن را پايين مىكند . « 4 » ( 5 ) پيامبر فرموده‌اند : مؤمن هر گاه مرتكب گناهى مىشود ، نقطهء سياهى در دلش پديد مىآيد . اگر توبه و استغفار كند و از گناه دست بدارد ، آن نقطه از ميان مىرود و قلبش صيقل مىخورد و اگر بر گناه بيفزايد ، آن نقطه هم افزوده مىشود و اين همان زنگى است كه خداوند در كتاب خود آن را ياد كرده و فرموده است « نه چنين است كه آنچه كسب كرده‌اند بر دلهايشان زنگار بسته است . « 5 » » ( 6 ) و فرموده‌اند : هر كارى را حق و حقيقتى است و هيچ بنده به حقيقت اخلاص نمىرسد مگر اينكه دوست نداشته باشد كه در هيچ كارى كه براى خدا انجام مىدهد

--> ( 1 ) . روايت در خصال صدوق ، ص 214 ، ج 5 ، همراه با ترجمهء آقاى كمره‌يى آمده است . م . ( 2 ) . روايت در خصال صدوق ، ص 214 ، ج 5 ، همراه با ترجمهء آقاى كمره‌يى آمده است . م . ( 3 ) . در دو حكمت از حكمتهاى امير المؤمنين على ( ع ) در صفحات 1117 و 1221 نهج البلاغه ، چاپ آقاى فيض الاسلام ، آمده است . م . ( 4 ) . به نقل از محاسن برقى در مشكاة الانوار طبرسى ، ص 255 ، آمده است . م . ( 5 ) . در تفسير مجمع البيان طبرسى ، ص 453 ، ج 9 و 10 ، چاپ بيروت ، آمده است . م .